Wybuch pandemii COVID-19 zmienił unijne i ogólnoświatowe perspektywy gospodarcze na nadchodzące lata. Skutki kryzysu wywołanego przez pandemię w poszczególnych państwach członkowskich będą zależeć od czasu trwania i poziomu zastosowania działań ograniczających rozprzestrzenianie się wirusa w postaci izolacji, zmiany struktury produkcji i wykorzystania środków polityki gospodarczej wprowadzonych w celu złagodzenia jego bezpośrednich skutków.
Biorąc pod uwagę różnice pod względem krótko- i długoterminowych skutków gospodarczych oraz dostępnej przestrzeni politycznej, istnieje realne ryzyko, że w przypadku braku zdecydowanych działań politycznych, kryzys związany z COVID-19 spowoduje dalsze pogłębianie się różnic między krajami w Unii. W miarę stopniowego znoszenia środków izolacji istnieje potrzeba strategicznego planowania wyjścia z kryzysu poprzez odbudowę gospodarki i powrót do zrównoważonego wzrostu. Wymaga to zaangażowania ogromnych środków finansowych dla wspierania inwestycji publicznych i prywatnych, ale także zintensyfikowania wysiłków do wdrożenia reform naprawczych.
W osiągnięciu celu ma pomóc zatwierdzony przez Parlament Europejski i Radę w lutym br. tymczasowy instrument odbudowy „NextGenerationEU”1 o wartości 750 mld euro.
Jednym z kluczowych elementów mechanizmu jest Europejski Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększenia Odporności (Recovery and Resilience Facility, RRF). Celem Instrumentu jest promowanie spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej Unii poprzez zwiększenie odporności i zdolności dostosowawczych państw członkowskich, łagodzenie wpływu kryzysu na sytuację społeczną i gospodarczą oraz wspieranie transformacji ekologicznej i cyfrowej zmierzającej do osiągnięcia do 2050 r. Europy neutralnej dla klimatu. Instrument ten ma największy przyznany budżet pozwalający na przekazywanie środków w formie pożyczek i dotacji na wsparcie reform i inwestycji podejmowanych przez państwa UE – kwota to 672,5 mld euro.
Jakie działania muszą podjąć państwa członkowskie, aby przyznany im został dostęp do tych środków?
Każde z państw członkowskich musi przedstawić projekt odbudowy i zwiększania odporności. Pod koniec lutego br. polski rząd opublikował informacje o prowadzonych konsultacjach społecznych w zakresie nowych instrumentów wsparcia dla perspektywy finansowej 2021–2027. Celem konsultacji było zebranie uwag oraz opinii na temat prezentowanych w dokumentach założeń, kierunków i form wsparcia zawartych w projektach Programów Funduszy Europejskich, w tym projektu Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO). KPO jest dokumentem programowym określającym cele związane z odbudową i tworzeniem odporności społeczno-gospodarczej Polski oraz zawierającym propozycje realizacji reformy i inwestycji. Procesem kieruje Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej (MFiPR). W ramach Instrumentu na Rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności Polska (będąca piątym co do wielkości beneficjentem części grantowej funduszu) będzie miała do dyspozycji niewątpliwie pokaźny budżet w wysokości ok. 58,1 mld euro, w tym:
- 23,9 mld euro* w formie dotacji,
- 34,2 mld euro* w pożyczkach.
Horyzont czasowy realizacji dokumentu zamyka się z końcem sierpnia 2026 r.
Pozostałe 69% artykułu dostępne jest dla zalogowanych użytkowników serwisu.
Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.
Zaloguj Zamów prenumeratę Kup dostęp do artykułuMożesz zobaczyć ten artykuł, jak i wiele innych w naszym portalu Controlling 24. Wystarczy, że klikniesz tutaj.
Źródło: Dotacje i fundusze nr 37/2021
