Wiele przedsiębiorstw staje przed wyzwaniem skalkulowania kosztów związanych z brakiem zapasów, by przyrównać je do kosztów utrzymania zapasów i podjąć świadomą decyzję o tym, czy i ile gotówki zamrozić oraz jakie kwoty zaryzykować na wypadek wstrzymania zapotrzebowania na daną pozycję asortymentową. W niniejszym artykule, na potrzeby kalkulacji niewystarczających zapasów, zaproponuję podejście oparte na Throughput Accounting, które jest mi najbliższe spośród wszystkich innych metod.
Zanim przejdę do omówienia zasad kalkulacji kosztów niewystarczających zapasów, na chwilę zatrzymajmy się przy samym Throughput Accounting (TA).
Rachunkowość przerobowa (TA) to metoda rachunkowości opracowana przez Elyiahu Goldratta i jego zespół w ramach tzw. Theory of Constraints (pol. Teoria Ograniczeń). Metoda ta NIE alokuje kosztów, ale zamiast tego kładzie nacisk na zwiększenie przepustowości procesów generujących tzw. przerób. Rachunkowość przerobowa bardzo dobrze odzwierciedla realia operacyjne, w których działają firmy i jest uznana przez The Association of Chartered Certified Accountants (ACCA). Jest prosta, ale bardzo skuteczna, szczególnie w obszarze podejmowania decyzji zarządczych.
Przerób można częściowo porównać do pierwszej marży pokrycia znanej z innych metod rachunkowości. Przerób jest różnicą pomiędzy wartością sprzedaży a sumą kosztów CAŁKOWICIE zmiennych, czyli takich, które zmieniają się z każdą, nawet małą, zmianą wielkości sprzedaży (produkcji) danego produktu, lub współczynnikiem korelacji pomiędzy kosztem a czynnikiem zmieniającym (sprzedaż, produkcja), który równy jest „1”
Fundamentem tej metody są: wąskie gardło procesu generowania przerobu oraz trzy miary:
- Przerób (z ang. Throughput) – zdolność przedsiębiorstwa do generowania pieniędzy;
- Inwestycje (z ang. Inventories) – wartość kapitału „uwięziona” w przedsiębiorstwie (m.in. zapasy i środki trwałe), która może zostać spieniężona, jeśli znajdzie się na nią nabywca;
- Nakłady operacyjne (z ang. Operating Expenses) – wszystkie koszty niezbędne do tego, by utrzymać firmę w ruchu, a dokładniej wszystkie koszty niebędące kosztami całkowicie zmiennymi
i dwa wskaźniki:
- Net profit (NP) – zyskowność przedsiębiorstwa,
- ROI – odpowiednik płynności finansowej.
Pozostałe 81% artykułu dostępne jest dla zalogowanych użytkowników serwisu.
Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.
Zaloguj Zamów prenumeratę Kup dostęp do artykułuMożesz zobaczyć ten artykuł, jak i wiele innych w naszym portalu Controlling 24. Wystarczy, że klikniesz tutaj.
