Formalny proces planowania i monitorowania kosztów działalności firmy pokazuje menedżerom operacyjnym, iż dbałość o efektywność kosztową jest jednym z priorytetów systemu zarządzania przedsiębiorstwem. Z tego względu, przedsiębiorstwa osiągające ponadprzeciętne wyniki finansowe konsekwentnie stosują klasyczne narzędzia controllingu kosztów – budżetowanie, monitorowanie realizacji i analizę odchyleń. Nie sposób myśleć o optymalizacji kosztów przedsiębiorstwa bez skutecznego systemu controllingu.
W artykule przedstawiono najważniejsze elementy składające się na skuteczny system kontroli. Będzie to autorska synteza priorytetów i wyzwań przygotowana na podstawie praktyk controllingu finansowego stosowanych w dużych przedsiębiorstwach. Nie zmienia to faktu, że omawiane procesy, koncepcje czy podejście mogą zostać odpowiednio zaadaptowane w firmach działających również w mniejszej skali...
Ośrodki odpowiedzialne za kontrolę kosztów w przedsiębiorstwie
Rozwój przedsiębiorstwa wiąże się z coraz większą specjalizacją jego poszczególnych komórek. Ta uniwersalna zasada ma zastosowanie we wszystkich dziedzinach życia. Przedsiębiorcy prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą, podobnie jak organizmy jednokomórkowe w przyrodzie, samodzielnie realizują wszystkie funkcje „życiowe”. Specjalizacja pojawia się z kolei już w kilkuosobowych firmach, gdzie współpracujące osoby zaczynają się dzielić obowiązkami według procesów biznesowych lub segmentów działalności. Wydzielona funkcja controllingu pojawia się najczęściej w przedsiębiorstwach o skali zatrudnienia na poziomie około 100 pracowników. W takiej firmie kadra zarządzająca zaczyna potrzebować realnego wsparcia informacyjnego, którego nie zapewnia bezpośrednio system księgowości...
Wątek specjalizacji pojawił się w tym miejscu nieprzypadkowo. Patrząc na przedsiębiorstwo z perspektywy kontroli kosztów może się dość szybko okazać, że odpowiedzialność za monitorowanie i analizę większości wydatków firmy zlokalizowana jest poza controllingiem finansowym.
Dla przykładu, w firmach produkcyjnych dominującą pozycją kosztów mogą być zakupy materiałów do produkcji. W zależności od stosowanego układu raportowania Rachunku Zysków i Strat trafią one do linii „zużycie materiałów i energii” lub „koszt własny sprzedanych produktów”. Z perspektywy controllingu finansowego informacja ta może stanowić bazę dla raportowania marż i rentowności, jednak pogłębione analizy wymagają zejścia na operacyjny poziom procesów produkcyjnych. Z tego względu w dużych organizacjach, niezależnie od centralnej funkcji controllingu zlokalizowanej w ramach pionu finansowego, pojawiają się niezależni controllerzy w fabrykach. W strukturze organizacyjnej firmy controlling produkcji może być częścią pionu operacyjnego; skuteczny controller w fabryce musi dobrze współpracować z działem zakupów czy planowania produkcji oraz kierownikami wydziałów.
Pozostałe 82% artykułu dostępne jest dla zalogowanych użytkowników serwisu.
Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.
Zaloguj Zamów prenumeratę Kup dostęp do artykułuMożesz zobaczyć ten artykuł, jak i wiele innych w naszym portalu Controlling 24. Wystarczy, że klikniesz tutaj.
