Wykorzystanie zdolności produkcyjnej wiąże się ściśle z ponoszonymi przez organizację kosztami. Skuteczne planowanie mocy produkcyjnej może stanowić źródło przewagi konkurencyjnej.
Należy pamiętać, że maksymalizacja mocy produkcyjnych musi być skorelowana z uzyskaniem optymalnego wyniku finansowego organizacji. Najlepsze wykorzystanie zasobów firmy wpływa zasadniczo na zmniejszenie kosztów związanych z procesem produkcji. Każda decyzja jest podporządkowana dążeniu do maksymalizacji zysku i minimalizacji kosztów. Rozmiary produkcji są ograniczone rozporządzalnymi czynnikami wytwórczymi.
Zdolność produkcyjna zależy przede wszystkim od posiadanych maszyn i urządzeń wykonujących podstawowe operacje technologiczne. Określa maksymalną wielkość produkcji, jaką można uzyskać w danym okresie wytwórczym przy optymalnym wykorzystaniu pozostałych czynników produkcji.
Czynniki określające zdolność produkcyjną to:
- maszyny, urządzenia – liczba maszyn, rodzaj, wydajność, stopień zużycia, stopień wykorzystania maszyn,
- technologia – dobór maszyn, operacji, określenie kwalifikacji i doświadczenie pracowników,
- materiały i surowce – jakość, ilość, cena,
- powierzchnia – przy produkcji i montażu dużych elementów,
- asortyment produkcji (cechy wyrobu) – jakość, pracochłonność, złożoność,
- organizacja produkcji – dobra organizacja eliminuje przerwy wywołane brakiem materiału, pracowników,
- czynnik ludzki – kwalifikacje, doświadczenie, wiedza.
Żeby obliczyć zdolność produkcyjną, można stosować następujące metody:
- wskaźnikową – wykorzystuje wskaźnik wydajności maszyny lub stanowiska roboczego,
- analityczną (bilansową) – stosowaną w przedsiębiorstwach wieloasortymentowych,
- normatywną – obliczaną na podstawie norm cząstkowych.
Przy obliczaniu zdolności produkcyjnej maszyn i urządzeń bierze się pod uwagę zasadnicze czynniki:
- efektywny czas pracy maszyn i urządzeń:
kalendarzowy czas pracy – niedziele i święta – -dodatkowe dni wolne od pracy = nominalny czas pracy w dniach
nominalny czas pracy w godzinach – czas nieprzepracowany, np. remonty = efektywny czas pracy w godzinach
- pracochłonność produkcji określoną za pomocą norm:
- wydajności maszyn – określa liczbę wyrobów lub operacji, jaką może wykonać maszyna w jednostce czasu, np. 3 sztuki na godzinę,
- czasu pracy maszyny – to czas niezbędny na wykonanie wyrobu lub operacji, np. 20 minut na sztukę.
Pozostałe 75% artykułu dostępne jest dla zalogowanych użytkowników serwisu.
Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.
Zaloguj Zamów prenumeratę Kup dostęp do artykułuMożesz zobaczyć ten artykuł, jak i wiele innych w naszym portalu Controlling 24. Wystarczy, że klikniesz tutaj.
