EVA jako miernik efektywności spółek notowanych na rynkach papierów wartościowych

Miernik EVA promuje podejście do przedsiębiorstwa przez pryzmat wartości dla inwestora. Jej praktyczne zastosowanie podkreślił m.in. Peter Drucker, który określił ją jako kompleksowy i istotny miernik wydajności, odzwierciedlający wszystkie wymiary mające znaczenie dla zwiększenia wartości przedsiębiorstwa.

Idea EVA opiera się na fundamentalnej zasadzie, że firma musi osiągnąć stopę zwrotu z całego zainwestowanego kapitału o wartości przewyższającej jego koszt. EVA oblicza się następująco:

EVA_t = NOPAT_t – WACC_t x IC_{t – 1}

lub

EVA_t = [(ROIC]_t – WACC_t) x IC_{t – 1}

gdzie:

EVA_t – ekonomiczna wartość dodana wypracowana w okresie t,

NOPAT_t – skorygowany zysk operacyjny netto po opodatkowaniu za okres t (Net Operating Profit After Tax),

WACC_t – średnio ważony koszt kapitału po opodatkowaniu w okresie t (Weighted Average Cost of Capital),

IC_{t – 1} – całkowity kapitał zainwestowany na początku okresu t,

ROIC_t – zwrot z zainwestowanego kapitału w okresie t.

Główne składniki EVA bazują na danych dostępnych w sprawozdaniach finansowych (bilans, rachunek zysków i strat). Jego specyficzną cechą jest to, że nie jest on ani miernikiem księgowym, ani też gotówkowym. Tworzy odrębną grupę mierników, dzięki ujęciu kosztu kapitału własnego (który nie jest wykazywany przez system rachunkowości przedsiębiorstwa) – wyznacza on alternatywny koszt zainwestowanego kapitału własnego.