Najpopularniejsza definicja controllingu zakłada, że jest to system zarządzania zorientowany na wyniki, a skoro tak, to należy go zmierzyć. Miarą tą często bywa wartość odnosząca się do informacji księgowej lub finansowej. Warto jednak pamiętać, że pojęcie „controlling” oznacza synergię dwóch strumieni wartości – zarządzania organizacją oraz finansów.

W wielu publikacjach dotyczących problemu controllingu eksponuje się funkcję informacyjną i kontrolną systemu, jakim jest controlling, i jego znaczenie z punktu widzenia procesu podejmowania decyzji we współczesnym przedsiębiorstwie. Jednak wyeksponowanie tylko tych dwóch aspektów jest niewystarczające i dość poważnie spłyca zagadnienie controllingu, które jak wyżej zaznaczono, powinno skupiać w sobie dwa podstawowe nurty badawcze dotyczące współczesnego przedsiębiorstwa – tj. nurt zarządczy i nurt finansowy.

Oba te spojrzenia wynikają wprost z fundamentu myślenia o procesach zachodzących w przedsiębiorstwie. Fundament ten to nic innego jak funkcje zarządzania (jako nauki opisującej procesy biznesowe zachodzące w organizacji). Funkcje te znajdują swoje miejsce zarówno w procesach organizacyjnych, jak i finansowych – o czym warto pamiętać. Dodatkowo poruszając zagadnienia controllingu, warto poszerzyć te rozważania o powiązanie systemu controllingu z funkcjami współczesnej rachunkowości, która stanowi język współczesnego biznesu, a poprzez swoje produkty – m.in. sprawozdanie finansowe – jest podstawową platformą komunikacji, która pozwala na przekazywanie informacji o celach, które zostały osiągnięte dzięki odpowiedniemu podejściu do zarządzania organizacją.

Po co te funkcje?

Dość często można spotkać się ze stwierdzeniem, że funkcje zarządzania to nic innego jak zakres bądź zestaw czynności, jakie pełni zarządzanie we współczesnej organizacji. Nie jest to do końca prawda, co więcej, jest to spłycenie postrzegania funkcji zarządzania i ich znaczenia w całokształcie funkcjonowania przedsiębiorstwa – a zwłaszcza na styku procesów organizacyjnych i finansowych. Aby dokładnie to zrozumieć, należy najpierw zidentyfikować funkcje zarządzania, do których należą:

  1. planowanie,
  2. organizowanie,
  3. przewodzenie,
  4. motywowanie,
  5. kontrolowanie.

Każda z tych funkcji ma swoje znaczenie dla systemu, jakim jest controlling, jak też roli controllera w organizacji. Wymieniona wyżej kolejność jest kluczowa, bo świadczy o tym, że wdrażanie tych funkcji wynika z pewnej logiki.

Dodatkowo warto poszerzyć to spojrzenie o funkcje rachunkowości, do których zalicza się m.in. funkcję:

  • informacyjną,
  • kontrolną,
  • analityczną,
  • stymulacyjną,
  • atestacyjną.

W dalszej części artykułu controlling i jego miejsce w przedsiębiorstwie zostanie omówione właśnie na tle pięciu funkcji zarządzania oraz rachunkowości.

Planowanie

Planowanie to pierwsza chronologicznie funkcja zarządzania, która ma kapitalne znaczenie, jeśli chodzi o warstwę controllingu i wdrażania tego systemu w przedsiębiorstwie. Warto bowiem zaznaczyć, że planowanie dotyczy również warstwy finansowej i to nie tylko w obszarze wyniku finansowego, ale także kosztów funkcjonowania przedsiębiorstwa. Tak postrzegane planowanie będzie dość mocno skorelowane z piątą co do kolejności funkcją zarządzania, czyli kontrolowaniem, co szerzej zostanie opisane w dalszej części artykułu. Funkcja planowania w języku controllera będzie oznaczała budżetowanie, analizę ex ante kosztów funkcjonowania przedsiębiorstwa, projektowanie sprawozdania finansowego pro forma, eksponowanie znaczenia prognostycznego spojrzenia na zyskowność i płynność finansową przedsiębiorstwa. Będzie zatem przejawem informacyjnej, stymulacyjnej i analitycznej funkcji rachunkowości. Skoro bowiem jedną z głównych funkcji systemu controllingu jest kwestia badania realizacji założonych celów, to ich planowanie musi być podstawowym procesem, w jakim uczestniczy controller i jaki powinien obejmować system controllingu. Jest to proces planowania założeń, które w późniejszych krokach będą podlegały analizie co do wartości osiągniętych wyników, jak też badania ewentualnych odchyleń. Będzie to dotyczyło zwłaszcza takich kategorii jak:

  • planowanie przychodów i kosztów, jak też wyniku finansowego, czyli próba szacowania wartości zawartych w rachunku zysków i strat – planowanie procesu konstrukcji rachunku zysków i strat pro forma oraz estymacja poszczególnych segmentów wynikowych;
  • wpływy i wydatki, co jest związane z kasowym podejściem do zarządzania finansami przedsiębiorstwa – estymacja segmentów rachunku przepływów pieniężnych.

 

Full access available for logged users only. Log in or select best subscription option here..

Log in Order a subscription

Also check

Agile

W znaczeniu formalnym agile to zwinne metody tworzenia oprogramowania1, będące alternatywnym rozwiązaniem dla tradycyjnego podejścia opartego na modelu kaskadowym (waterfall model), który uznaje poszczególne fazy tworzenia oprogramowania za odrębne i rekomenduje wykonywanie ich w porządku jedna po drugiej. Choć termin ten ukuty został na gruncie programowania, agile można rozpatrywać w sposób bardziej uniwersalny, odnosząc go do filozofii i metodyki pracy przebiegającej w zgodzie z wartościami opisanymi w „Manifeście agile”.

Read more

Autonomiczne utrzymanie ruchu, czyli TPM

MC_64_86.jpg

Organizm ludzki jest skomplikowaną maszynerią, w której szereg komórek, tkanek i narządów musi ze sobą współgrać w pełnej harmonii, abyśmy mogli odczuwać witalność i cieszyć się zdrowiem. Dla zachowania tego stanu podejmujemy szereg czynności w postaci właściwej diety, regularnych treningów, regularnych wizyt u lekarzy, doskonalimy nasze umiejętności dotyczące rozwoju fizycznego oraz poszerzamy zakres wiedzy na temat zdrowego trybu życia. W tym kontekście maszyny produkcyjne niczym nie różnią się od ludzkiego organizmu. Podzespoły, części, magistrale i płynące w ich instalacjach płyny przypominają twór, którego żywotność zależy od dbałości o jego stan fizyczny. I podobnie jak dla fanów zdrowego trybu życia opracowywanych jest wciąż wiele nowych programów, tak dla maszyn produkcyjnych istnieje metodologia zapewnienia ich żywotności i maksymalizacji dostępności do pracy.

Read more

Recepta na idealną analizę - przygotowanie procesu

MC_64_69.jpg

Firmy nieustannie próbują nadążyć za zmianą, aby być lepsze niż konkurencja i osiągać coraz lepsze wyniki finansowe. Nie jest to łatwe zadanie, zwłaszcza w perspektywie nowych potrzeb, które rodzą się w procesie zmiany. Świadomość firmy, jej pozycji na rynku i otoczenia, jest jednym z wielu czynników, które mają realny wpływ na to, czy firma odnajdzie się w nowej, zmienionej rzeczywistości. Wiarygodne dane, umiejętne ich wykorzystanie, analiza i prezentacja są niezbędne przy podejmowaniu właściwych decyzji biznesowych. W obliczu ilości gromadzonych informacji, tempa ich przetwarzania oraz różnorodności danych perspektywa dostarczenia rzetelnej analizy nie jest oczywista i wiąże się z wieloma wyzwaniami. Jakie trudności niesie ze sobą proces przygotowania danych do analizy oraz jak sobie z nimi poradzić?

Read more

Current issue

Polecamy

Go to

Partners

Reklama